สงสัยจริง ๆ ว่าทำไมดอกเบี้ย เดือนหลังมากกว่า เดือนก่อน
ทั้ง ๆ ที่เงินต้น ก็ลดลงทุกเดือน

ถาม เรียน ผู้จัดการสหกรณ์
         ดิฉันสงสัยจริง ๆ ค่ะว่า สหกรณ์คิดดอกเบี้ยเงินกู้ ผิดหรือเปล่า ดูจากใบเสร็จรับเงิน ทำไมบางเดือนดอก เบี้ยเงินกู้เดือนนี้ จึงมากกว่าเดือนที่แล้ว ทั้ง ๆ ที่เงินต้นก็ลดลงทุกเดือน ดอกเบี้ยเดือนหลัง ๆ ควรจะน้อยลง ๆ เรื่อย ๆ ซิค่ะจึงจะถูก เคยลองมาคำนวณดูบ้าง เหมือนกัน คิดไปคิดมา ปวดหัวคิดไม่ค่อยจะถูก ไม่ค่อยเก่ง ทางตัวเลข เลยปล่อยเลยตามเลย แต่ขอบอกตามตรงนะค่ะว่า ยังคาใจอยู่ว่าสหกรณ์อาจคิดผิด ขอถามท่าน ผู้จัดการ ให้ช่วยตอบหน่อยค่ะ
                                                                                                                       ดอกมะลิ


ตอบ สหกรณ์ได้รับคำถาม เช่นเดียวกับ ที่คุณดอกมะลิเป็นระยะ ๆ โดยเฉพาะจากสมาชิก ที่ช่างสังเกตซึ่งผม คิดว่า เป็นสิ่งที่ดี เราต่างเคยติดค้างในความรู้สึกมาเนิ่นนาน ตั้งแต่หลายครั้งที่เราเคยไปติดต่อธนาคาร ดอกเบี้ยเงินฝากเงินกู้ของธนาคาร เราก็ปล่อยให้ธนาคารคิดไปผิดหรือถูกอย่างไร เราไม่เคยไปตรวจสอบ ธนาคารก็ยืนยันว่าเขาคิดถูก แต่คำตอบอาจไม่ค่อยกระจ่างชัด ก็คงยังคาใจเช่นเดียวกับที่คุณดอกมะลิยังคาใจ สหกรณ์ นั่นแหละครับ เมื่อคุณดอกมะลิอุตส่าห์เขียนจดหมายถามมา ก็นับเป็นโอกาสดีและเป็นหน้าที่ของ สหกรณ์ ที่ควรจะต้องชี้แจงให้สมาชิกเข้าใจเกี่ยวกับเรื่องนี้

     สาเหตุที่ดอกเบี้ยเดือนหลังมากกว่าเดือนก่อน เพราะสหกรณ์คิดดอกเบี้ยเป็นรายวันครับ ดังนั้น ถ้าเดือนถัดมาจำนวนวันมากกว่า จำนวนดอกเบี้ยจึงมากกว่าไปด้วยครับ เท่าที่ลองคิดดูจะมีเหตุการณ์ที่ อาจจะรู้สึกฝืนความรู้สึกของเรา ๆ ท่าน ๆ เช่นนี้เกิดขึ้นในปีหนึ่ง 5 ครั้ง ด้วยกันครับ ทั้งหมดคือเดือนที่ จำนวนวันในเดือนถัดมาที่มากกว่าเดือนก่อน เพื่อให้ท่านสมาชิกได้เห็นตัวเลข ผมจะขอยกตัวอย่างการคิด ดอกเบี้ยเงินกู้

      สมมุติว่า นาย ก. กู้เงินจากสหกรณ์ 100,000 บาท ชำระคืนเงินต้นงวดละ 2,000 บาท รวม 50 งวด ในแต่ละเดือนเงินต้นที่นาย ก. กู้ไปจึงลดลงงวดละ 2,000 บาททุกเดือน สมมุติอัตราดอกเบี้ยร้อยละ 7.50 ต่อปี ถึงแม้ว่าเงินต้นจะลดลงทุกเดือนก็จริง แต่จำนวนดอกเบี้ยในเดือนที่มีจำนวนวันมากกว่า จะมากกว่าเดือน ที่มีจำนวนวันน้อยกว่า (โปรดดูตารางประกอบ) เช่น เดือน ก.พ. มี 28 วัน เงินต้น 98,000 บาท ดอกเบี้ยของ 28 วัน คิดเป็นเงิน 563.84 บาท แต่เดือนถัดมาเดือน มี.ค.มี 31 วัน ทั้ง ๆ ที่เงินต้นลดเหลือ เพียง 96,000 บาท แต่ดอกเบี้ยของ 31 วัน คิดเป็นเงินถึง 611.51 บาท

      จะเห็นว่าจำนวนดอกเบี้ยของ เดือน มี.ค. มากกว่าเดือน ก.พ. ทั้ง ๆ ที่เงินต้นน้อยกว่า ซึ่งนับเป็น ครั้งที่ 1 ของปี ในทำนองเดียวกันยังมีกรณีเช่นนี้อีกได้แก่ ครั้งที่ 2 เดือน พ.ค. ดอกเบี้ยมากกว่าเดือน เม.ย. ครั้งที่ 3 เดือน ก.ค. ครั้งที่ 4 เดือน ต.ค. และครั้งที่ 5 เดือน ธ.ค.

ตาราง เงินกู้ 100,000 บาท ดอกเบี้ยร้อยละ 7.50 บาทต่อปี
ชำระเงินต้นเดือนละ 2,000 บาท

     การคิดดอกเบี้ยเป็นรายวันนั้น จะตรงความเป็นจริงและมีความเป็นธรรมกับสมาชิกมากกว่า และเป็นสากล เช่นเดียวกับสถาบันการเงินทั้งหลาย สมัยก่อนสหกรณ์ไม่มีคอมพิวเตอร์จึงไม่อาจคิดดอกเบี้ยเป็นรายวันได้ การคิดดอกเบี้ยเป็นรายเดือน เพียงแต่เอา 12 เดือนหารอัตราดอกเบี้ยขณะนั้น ก็จะเป็นดอกเบี้ยต่อเดือน แต่ จริงๆ แล้วเท่ากับว่าในแต่ละเดือนสมาชิกจะเสียดอกเบี้ย 30.416 วัน (365/12 = 30.416 วัน) ซึ่งเท่า กับว่าจะมีหลายเดือนที่สมาชิกจ่ายดอกเบี้ยมากกว่าความเป็นจริง เช่น ในเดือน ก.พ. เงินต้น 98,000 บาท ถ้าคิดดอกเบี้ยเป็นรายวัน เราจะจ่ายดอกเบี้ยเพียง 563.84 บาท แต่ถ้าคิดดอกเบี้ยเป็นรายเดือน เราจะต้อง จ่ายดอกเบี้ยถึง 612.50 บาท และเมื่อรวมตลอดทั้งปีจะเห็นว่าการคิดดอกเบี้ยรายวันเราต้องจ่ายดอกเบี้ย ทั้งสิ้น 6,671.10 บาท แต่ถ้าคิดดอกเบี้ยเป็นรายเดือนจะต้องจ่ายดอกเบี้ยมากกว่า โดยจ่ายรวมทั้งสิ้น 6,675.00 บาท นี่เป็นเพียงกรณีตัวอย่างเงินต้นแค่ 100,000 บาท หากเป็นเงินต้น ที่มากกว่านี้ เช่น 2 แสน 3 แสน หรือ 5 แสน บาท ความต่างของดอกเบี้ยก็จะมากขึ้น

      การคำนวณดอกเบี้ยเป็นรายวันยังเป็นประโยชน์แก่สมาชิก ในกรณีที่สมาชิกต้องการชำระหนี้เงินกู้ก่อน กำหนด ไม่ว่าจะชำระเงินต้นเท่าใด เวลาใด ดอกเบี้ยที่คิดก็จะคิดคำนวณตามเงินต้นที่เหลือเป็นรายวัน ขณะที่ถ้าคิดเป็นรายเดือน แม้ว่าจะชำระหนี้ก่อนกำหนดเช่นชำระกลางเดือน ก็ต้องคิดดอกเบี้ยเต็มเดือน เดือนถัดไปจึงจะเริ่มคิดตามเงินต้นที่เหลือ

      หวังว่าคงทำให้ท่านสมาชิกคลายข้อข้องใจ เกี่ยวกับการคิดดอกเบี้ยของสหกรณ์ลงไปได้บ้างนะครับ สหกรณ์มิได้มุ่งหวังประโยชน์จากสมาชิกอย่างที่สงสัย แท้จริงหวังให้ประโยชน์แก่ท่านสมาชิกทุกรูปแบบ แม้เพียงเล็กน้อยก็ตาม และขอขอบคุณที่ถามมาครับ

วิชิต สนธิวณิช